Beyin Omurilik Sıvısı (BOS) Nedir?

on 16 Aralık 2014 Salı



Beyin Omurilik Sıvısı (BOS) Nedir?

Beyin ve omurilik birbiri ile bir bütündür. Beyin kafatasımızın içerisinde omurilik ise omurilik kanalı içerisinde bulunur. Dış katmanlarında dura adı verilen beyin ve omuriliğin kalın dış örtüsü (zarı) bulunur. Bu sistem içerisinde bir de beyin ve omurilik sıvısı dediğimiz koruyucu ve besleyici bir sıvı vardır. Beyin omurilik sıvısına kısaca tıp dilinde BOS ya da halk diline daha yakın bel suyu gibi isimler de verilir.

Tıpkı hamilelikte anne karnında bebeği koruyan amniyon sıvısı gibi BOS'da beyinle vücut arasında bir bariyer oluşturur. Darbe ve çarpma gibi durumlarda beyin ve omurilik bu sıvı içerisinde olduğu için en az şekilde etkilenir. Özellikle beyinde ki hücre ölümleri geri dönüştürülemez olduğu göz önüne alınırsa bu sıvı hayati bir öneme sahiptir. Basit fakat oldukça etkili bir korunma yöntemidir.

beyin omurilik sıvısı, bos, bel suyu
Beyin omurilik sıvısının tek görevi beyin ve omuriliği korumak değildir. Beyin ve omuriliğe geçecek maddelerin de geçişi bu sıvıdan gerçekleşir. Aldığımız vitamin ve mineraller, kullandığımız ilaçlar ve diğer maddeler direkt olarak beyine geçmez. İlk olarak bu sıvıya geçip daha sonra beyine iletilirler. Bu sebeple bu sıvı vücuttaki 2. bir dolaşım sistemi olarak kabul edilir.

Beyin omurilik sıvısı berraktır ve içme suyu gibi renksizdir. İçerisinde protein, az miktarda hücre ve elektrolitler bulunur. Kandaki ve diğer vücut sıvılarındakine oranla bu sıvı içerisinde daha az madde bulunur.

İlgili aramalar: bos nedir? beyin omurilik sıvısının görevi nedir? bos ne işe yarar?

Beyin Omurilik Sıvısının (BOS'un) Görevi Nedir?



Beyin Omurilik Sıvısının Görevi Nedir?

Beyin ve omurilik vücudumuza emir ve komuta eden merkezi organlardır. Bu sebeple bu hayati organların dışarıdan gelecek tehlikelere karşı korunması gerekir. Dışarıdan gelecek darbelere karşı çok sert bir kemik yapı olan kafatası ile korunması yetmemiş bir de içeride bir sıvı içerisinde yer alarak doğal bir hava yastığı ile korunmaktadır.

Beynimizin ve omuriliğin tek korunması gereken tehlike darbeler değildir. Beyine girecek en ufak bir mikrop da bizim için ölümcül sonuçlar doğurabilir. Vücudumuzun bağışıklık sistemi olmasına karşın beyin hücreleri kendilerini yenileyemediğinden ölmeleri durumunda vücudun diğer kısımları gibi onarılamazlar. Bunun için beyin zarı ve beyin omurilik sıvısı tarafından tamamlanan kapalı bir sistem tarafından korunurlar. Beyin omurilik sıvısı beyin zarları içerisinde bulunur ve dışarıyla bir bağlantısı yoktur.

BOS'un hayati öneme sahip diğer görevi de sinir sistemi dokusunun beslenmesini ve atıkların atılmasını sağlamaktır. Beyine ve omuriliğe doğrudan hiçbir maddenin ulaşmaması gerekir. BOS'u tam steril alan gibi görebiliriz. Buradan beyine geçen maddeler steril alandan geçeceği için beyin açısından bir sorun olmayacaktır. Aksi halde besinle birlikte beyine ulaşacak bir mikrop ölüme bile neden olabilir.